Doel: Onderzoeken wat de effecten zijn van muziek op angst en pijn rond operaties.
Opzet: Systematische review en meta-analyse van gerandomiseerde, gecontroleerde onderzoeken (RCT’s).
Methode: In 11 elektronische databases zochten wij naar RCT’s waarin het effect van muziekinterventies op angst en pijn voor, tijdens of na operatie bij volwassenen was onderzocht. Artikelen gepubliceerd in de periode van 1 januari 1980 tot 20 oktober 2016 werden onafhankelijk tweevoudig doorzocht door 4 personen en de onderzoeksgegevens van relevante artikelen werden steeds door 2 personen onafhankelijk van elkaar geëxtraheerd. Effectgroottes werden berekend als gestandaardiseerd gemiddelde-verschil (SMD) met een ‘random effect’-analyse. De mate van heterogeniteit van de RCT’s onderzochten wij met subgroepanalyses en metaregressieanalyses. De review werd geregistreerd in de PROSPERO-database onder nummer CRD42016024921.
Resultaten: In totaal namen wij 92 RCT’s (7385 patiënten) op in onze systematische review, waarvan 81 ook in de meta-analyse. Bij patiënten die een muziekinterventie kregen zagen wij een statistisch significante afname van angst (SMD: -0,69; 95%-BI: -0,88- -0,50) en van pijn (SMD: -0,50; 95%-BI: -0,66- -0,34) ten opzichte van controlegroepen die geen interventie kregen. Na correctie voor beginwaarden was de afname nog groter, zowel van angst (SMD: -1,41; 95%-BI: -1,89- -0,94) als van pijn (SMD: -0,54; 95%-BI:-0,93- -0,15). Wij vonden ook een statisch significante vermindering van postoperatieve pijn bij patiënten die een muziekinterventie hadden gekregen tijdens een operatie onder algehele narcose, vergeleken met de controlegroep (SMD: -0,41; -0,64- -0,18). Het risico op bias werd geschat als gemiddeld tot hoog.
Conclusie: Muziekinterventies vóór, tijdens of na een operatie leiden tot minder angst en pijn bij volwassen patiënten.

Additional Metadata
Persistent URL hdl.handle.net/1765/112288
Journal Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde
Citation
Kühlmann, A.Y.R, Kroese, L.F, & Jeekel, J. (2018). Muziek vermindert angst en pijn rond operaties. Nederlands Tijdschrift voor Geneeskunde, 162(46). Retrieved from http://hdl.handle.net/1765/112288


Additional Files
available online